Evaluation of Nigella sativa genotypes for salinity tolerance

Habibi Yengejeh, Aziz and Asghari Zakaria, Rasool and Kamrani, Morteza and Zare, Naser and Ghaffarzadeh Namazi, Leyla (2018) Evaluation of Nigella sativa genotypes for salinity tolerance. Masters thesis, University of Mohaghegh Ardabili.

[img]
Preview
Text (ارزیابی ژنوتیپ‌های سیاه‌دانه از نظر تحمل تنش شوری)
Aziz Habibi Yengejeh.pdf

Download (1MB) | Preview
Official URL: http://www.uma.ac.ir

Abstract

The Nigella sativa L. is an Herbaceous herb, dicotyledonous and one-year-old herb belong to the Rununculaceae family. The vast applications of this plant in the food, pharmaceutical and cosmetic industries have been of particular importance. Evaluation of tolerance of black cumin genotypes to environmental stresses, especially salinity stress and its effect on different stages of growth on different traits and organs of black cumin, is an important factor in their selection for cultivation in different conditions. In this regard, an experiment was conducted to evaluate ten genotypes of black cumin for tolerance to salinity stress at three different levels (2.5, 5 and 7.5 dS/m) factorial experiment in a completely randomized block design with three replications in the Ardebil. The genotypes tested included Mashhad 1, Kazemin, Mashhad 2, Shabestar, Semirom, Tabriz, Ardestan, Isfahan, Khomeini Shahr and Shahreza. Treatment were made with sodium chloride solution at the concentrations mentioned, in the three to four leaf stages and in three stages. The results of analysis of variance showed that there is a significant difference between different levels of salinity stress and genotypes in terms of all measured traits at different levels of salinity stress at 1% probability level. Comparison the average of different levels of salinity stress for different traits showed that the highest reduction in measured traits was related to grain weight per plant (66.36%), root dry weight (56.32%) and grain weight per follicle (66.51%). Among genotypes, Kazemin genotype was the most tolerant genotypes in terms of grain weight per follicle, number of seeds per follicle, seed weight per plant and harvest index in salinity stress conditions and Shahreza genotype in terms of budding date, flowering date and maturity date, plant height, shoot and root dry weight, follicle number, seed weight per plant, 1000 seed weight and biological yield More tolerant than others was recognized for other genotypes. Analysis of salt tolerance indices showed that genotypes of Kazemin and Mashhad 2 were tolerant genotypes in all three levels of stress in terms of STI, GMP, MP and YI indices, and genotypes were susceptible are a Khomeini shahr and Shahreza genotypes. The results of cluster analysis in conditions without salt stress (control) showed that Shabestar, Tabriz, Mashhad, Mashhad 2 and Kazemin genotypes had better economic performance (seed weight per plant) than biological yield (shoot and root yield). The shahreza genotype at stress level of 2.5 and 5 dS / m was the most sensitive genotype to salinity stress, and Mashhad 2, Tabriz and Ardestan genotypes were evaluated at 7.5 dS / m with the highest seed yield as tolerant genotypes. Keywords: Black cumin, Tolerance index, Cluster analysis, Salinity stress

Item Type: Thesis (Masters)
Persian Title: ارزیابی ژنوتیپ‌های سیاه‌دانه از نظر تحمل تنش شوری
Persian Abstract: چکیده: سیاه‌دانه با نام علمی (Nigella sativa L.) گیاهی است علفی، دو لپه‌ای و یک‌ساله که به تیره آلالگان (Rununculaceae) تعلق دارد. کاربردهای وسیع این گیاه در صنایع غذایی، دارویی و آرایشی آن را از اهمیت ویژه‌ای برخوردار ساخته است. ارزیابی تحمل ژنوتیپ‌های سیاه‌دانه به تنش‌هاي زیست محیطی، به ویژه تنش شوری و تاثیر آن در مراحل مختلف رشد بر صفات و اندام‌های مختلف سیاه‌دانه عامل مهمی در انتخاب آنها براي کشت در شرایط مختلف می‌باشد. به همین منظور آزمایشی برای ارزیابی ده ژنوتیپ سیاه‌دانه از نظر تحمل تنش شوری در سه سطح مختلف (5/2، 5 و 5/7 دسی‌زیمنس بر متر) و یک شاهد به صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در شهرستان اردبیل طراحی و اجرا شد. ژنوتیپ‌های مورد آزمایش شامل مشهد1، کاظمین، مشهد2، ‌شبستر، سمیرم، تبریز، اردستان، اصفهان، خمینی شهر و شهرضا بودند. تیمار با محلول کلرید سدیم با غلظت‌های ذکر شده در مرحله سه تا چهار برگی و در سه مرحله اعمال گردید. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که بین سطوح مختلف تنش شوری و همچنین بین ژنوتیپ‌ها از نظر کلیه صفات اندازه‌گیری شده در سطوح مختلف تنش شوری اختلاف معنی‌داری در سطح احتمال 1% وجود دارد. مقایسه میانگین سطوح مختلف تنش شوری برای صفات مختلف نشان داد که بیشترین کاهش در بین صفات اندازه‌گیری شده مربوط به صفات وزن دانه در بوته (36/66%)، وزن خشک ریشه (32/56%) و وزن دانه در فولیکول (66/51%) بود. از بین ژنوتیپ‌های مورد مطالعه، ژنوتیپ کاظمین از نظر صفات وزن دانه در فولیکول، تعداد دانه در فولیکول، وزن دانه در بوته و شاخص برداشت در شرایط تنش شوری، متحمل‌ترین ژنوتیپ‌ها بوده و ژنوتیپ شهرضا از نظر صفات تاریخ غنچه‌دهی، گل‌دهی و تاریخ رسیدگی، ارتفاع بوته، وزن خشک ساقه و ریشه، تعداد فولیکول، وزن دانه در بوته، وزن هزار دانه و عملکرد بیولوژیک حساس‌تر از سایر ژنوتیپ‌های مورد بررسی تشخیص داده شد. بررسی شاخص‌های تحمل به تنش شوری نشان داد در هر سه سطح تنش از نظر شاخص‌های STI، GMP، MP و YI ژنوتیپ‌های کاظمین و مشهد2 جزو ژنوتیپ‌های متحمل و خمینی شهر و شهرضا ژنوتیپ‌های حساس بودند. نتایج تجزیه‌ی خوشه‌ای در شرایط بدون تنش شوری ‌(شاهد) نشان داد ژنوتیپ‌های شبستر، تبریز، مشهد، مشهد2 و کاظمین دارای عملکرد اقتصادی ‌(وزن دانه در بوته) بهتری نسبت به عملکرد بیولوژیک (عملکرد اندام هوایی و ریشه) بودند. ژنوتیپ شهرضا در سطح تنش 5/2 و 5 دسی‌زیمنس بر متر، حساس‌ترین ژنوتیپ به تنش شوری بود و ژنوتیپ‌های مشهد2، تبریز و اردستان در سطح تنش 5/7 دسی‌زیمنس بر متر با داشتن بیشترین عملکرد دانه جزو ژنوتیپ‌های متحمل ارزیابی شدند. كليد واژه¬ها: سیاه‌‌دانه، تنش شوری، شاخص تحمل، تجزیه خوشه‌ای
Supervisor:
SupervisorE-mail
Asghari Zakaria, RasoolUNSPECIFIED
Kamrani, MortezaUNSPECIFIED
Advisor:
AdvisorE-mail
Zare, NaserUNSPECIFIED
Ghaffarzadeh Namazi, LeylaUNSPECIFIED
Subjects: Faculty of Agricultural Sciences & Natural Resources > Department of Agronomy & Plant Breeding
Divisions > Faculty of Agricultural Sciences & Natural Resources > Department of Agronomy & Plant Breeding
Divisions: Subjects > Faculty of Agricultural Sciences & Natural Resources > Department of Agronomy & Plant Breeding
Faculty of Agricultural Sciences & Natural Resources > Department of Agronomy & Plant Breeding
Date Deposited: 06 Oct 2018 07:40
Last Modified: 14 Oct 2018 16:10
URI: http://repository.uma.ac.ir/id/eprint/350

Actions (login required)

View Item View Item