ارتقای اقتصادی-اجتماعی و معیشت آبخیزنشینان با استفاده چند منظوره از مراتع

رزاقیان, هادی and کاکولاریمی, آرش and محسنی, بهروز (2018) ارتقای اقتصادی-اجتماعی و معیشت آبخیزنشینان با استفاده چند منظوره از مراتع. In: The 13th National Conference on Watershed Management Science & Engineering of Iran and The 3rd National Conference on Conservation of Natural Resources and Environment, 3-4 October 2018, Ardabil, Iran.

[img] Text (ارتقای اقتصادی-اجتماعی و معیشت آبخیزنشینان با استفاده چند منظوره از مراتع)
P292.pdf

Download (332kB)

Abstract

یکی از اساسی ترین اصول در بهره برداری از منابع طبیعی اصل توسعه پایدار در کنار بهره برداری مستمر و اصولی از آن با نگرش به حفظ منابع پایه (آب، خاک و گیاه) می باشد. البته در کنار این مسئله تلاش در راستای اصلاح و توسعه و احیای این منابع نیز حائز اهمیت می باشد. متاسفانه طی سالیان متمادی بهره برداری های غیر اصولی و خارج از ظرفیت موجب بروز اختلالاتی در این اکوسیستم های طبیعی گردیده است. بطوریکه بروز سيل و سيلاب، گرسنگي دام ها و توسعه بيابان از پيامدهای اين اختلال بوده است. در اين راستا استفاده چند منظوره از مراتع براساس پتانسیل فعلي آن که تحت عنوان شايستگي مرتع می باشد دارای اهمیت است. در اين تحقيق ارزیابی پتانسيل مراتع منطقه فیروزکوه برای استفاده های غیر از چرای دام مدنظر قرار گرفته است. نمونه برداري در واحد های مطالعاتي به روش تصادفي با استقرار تعداد مناسب ترانسکت 50 متري با فرود آوردن يک ميله فلزي انجام که در آنها به ترتيب فراوانی نسبی گیاهان مرغوب مرتعی، دارویی و شهدزا مورد اندازه گیری قرار گرفت. برنامه ريزی جهت استفاده چند منظوره از مراتع بر اساس انتخاب چهار معيار شايستگي گياهان مرغوب مرتعي، گياهان دارويي، گياهان شهدزا و گردشگري به روش فائو (1991) با بکارگیری سیستم های اطلاعات جغرافیایی در مقیاس 250000/1 انجام گردید. نتايج نشان داده که 109 گونه گياهي در فلور شهرستان فیروزکوه وجود دارد که از این تعداد 36 گونه در محدوده 10 تیپ برداشت شده مورد ارزیابی قرار گرفت. از اين تعداد 6 گونه به عنوان گياهان مرغوب مرتعي، 13 گونه گياهان شهدزا و 10 گونه گياهان دارويي تشخيص داده شد. از نظر شایستگی 72 درصد از منطقه مورد مطالعه از شایستگی عالی و خوب برای استفاده زنبورداری، 46 درصد از شایستگی عالی و خوب برای استفاده بانک بذر و 73 درصد نیز از شایستگی عالي و خوب برای استفاده گیاهان دارویی برخوردار هستند. واژگان كليدي: شايستگي مرتع، استفاده چند منظوره، فیروزکوه،ارتقای اقتصادی-اجتماعی

Item Type: Conference or Workshop Item (Poster)
Persian Title: ارتقای اقتصادی-اجتماعی و معیشت آبخیزنشینان با استفاده چند منظوره از مراتع
Persian Abstract: یکی از اساسی ترین اصول در بهره برداری از منابع طبیعی اصل توسعه پایدار در کنار بهره برداری مستمر و اصولی از آن با نگرش به حفظ منابع پایه (آب، خاک و گیاه) می باشد. البته در کنار این مسئله تلاش در راستای اصلاح و توسعه و احیای این منابع نیز حائز اهمیت می باشد. متاسفانه طی سالیان متمادی بهره برداری های غیر اصولی و خارج از ظرفیت موجب بروز اختلالاتی در این اکوسیستم های طبیعی گردیده است. بطوریکه بروز سيل و سيلاب، گرسنگي دام ها و توسعه بيابان از پيامدهای اين اختلال بوده است. در اين راستا استفاده چند منظوره از مراتع براساس پتانسیل فعلي آن که تحت عنوان شايستگي مرتع می باشد دارای اهمیت است. در اين تحقيق ارزیابی پتانسيل مراتع منطقه فیروزکوه برای استفاده های غیر از چرای دام مدنظر قرار گرفته است. نمونه برداري در واحد های مطالعاتي به روش تصادفي با استقرار تعداد مناسب ترانسکت 50 متري با فرود آوردن يک ميله فلزي انجام که در آنها به ترتيب فراوانی نسبی گیاهان مرغوب مرتعی، دارویی و شهدزا مورد اندازه گیری قرار گرفت. برنامه ريزی جهت استفاده چند منظوره از مراتع بر اساس انتخاب چهار معيار شايستگي گياهان مرغوب مرتعي، گياهان دارويي، گياهان شهدزا و گردشگري به روش فائو (1991) با بکارگیری سیستم های اطلاعات جغرافیایی در مقیاس 250000/1 انجام گردید. نتايج نشان داده که 109 گونه گياهي در فلور شهرستان فیروزکوه وجود دارد که از این تعداد 36 گونه در محدوده 10 تیپ برداشت شده مورد ارزیابی قرار گرفت. از اين تعداد 6 گونه به عنوان گياهان مرغوب مرتعي، 13 گونه گياهان شهدزا و 10 گونه گياهان دارويي تشخيص داده شد. از نظر شایستگی 72 درصد از منطقه مورد مطالعه از شایستگی عالی و خوب برای استفاده زنبورداری، 46 درصد از شایستگی عالی و خوب برای استفاده بانک بذر و 73 درصد نیز از شایستگی عالي و خوب برای استفاده گیاهان دارویی برخوردار هستند. واژگان كليدي: شايستگي مرتع، استفاده چند منظوره، فیروزکوه،ارتقای اقتصادی-اجتماعی
Subjects: Divisions > Conferences > The 13th National Conference on Watershed Management Science & Engineering of Iran and The 3rd National Conference on Conservation of Natural Resources and Environment
Conferences > The 13th National Conference on Watershed Management Science & Engineering of Iran and The 3rd National Conference on Conservation of Natural Resources and Environment
Divisions: Conferences > The 13th National Conference on Watershed Management Science & Engineering of Iran and The 3rd National Conference on Conservation of Natural Resources and Environment
Subjects > Conferences > The 13th National Conference on Watershed Management Science & Engineering of Iran and The 3rd National Conference on Conservation of Natural Resources and Environment
Date Deposited: 17 Oct 2018 16:10
Last Modified: 17 Oct 2018 16:10
URI: http://repository.uma.ac.ir/id/eprint/893

Actions (login required)

View Item View Item